Compair
Lapin et so vié choual
par Coffée
le 17 juin 1876, Le Meschacébé.
Dan lé tan lé
zot foi, Compair Lapin avé Compair Bouki té tou lé
dé oulé mayé et yé trouvé vini
fé lamou à ein fie gro zabitan. Mamzel là di
com ça!
—Mo lémé mié mayé
avé Compair Bouki passé mayé avé Compair
Lapin, pasque Compair Lapin so la tché to coute.
Compair Bouki té oulé fé
Compair Lapin ouâ et tou moune ouâ Mamsel là fi
lémé li mié passé Compair Lapin. Li ranzé
tou zafair pou fé ein gro bamboula dan mison Mamzel là.
Kan li té voyé tou so vitations et li té gagné
tou ki chauge paré, li couri côté Compair Lapin.
—Compair Lapin, no va gagnen gran bal
sandi ka pé vini. Tou mamzels yé connin caman to famé
misichien; yé di mouen sire pou di toi pa manké vini
avé to vieillou calbasse.
Vanderdi bon matin, Compair Tayot passé
au ra cabanne Compair Lapin.
—Compair Lapin, mo gagnen ein ti ki
chauge pou di toi; pa di arien lot moune, pasqué zafair mouton
cé pa zafair cabri, et malor capa rivé mouen. Mamzel
là di té ben oulé mayé avé toi,
mé to la tché to coute, et so popa di li fé mié
pran Compair Bouki pasqué li pli gro michié passé
toi.
—Ben méci pou ça to di
mouen; Compair Tayot, mo pa pé di arien lot moune.
Compair Tayot couri so chimin. Compair Lapin
ouvri so lormoi et li pran so zoli capo et so kilote dimance. Li billé
ben faro; apé ça li couri côté mison gro
zabitan la. Mamzel là di li:
—Compair Lapin, pa manké vini
dimin soa et méné vou viellon calabasse pou jouyé
zoli rigodon.
—Pa pair, Mamzel, va ouâ mouen
sire. Mé mo pa pé vini on mo pié. Compair Bouki
ka pé fé so vantor, li té choual pou mo gran
popa. Mouen oussi mo gagnien pou monté li. A soâ va ouâ.
Mamzel là rété avé
so la bouce gran ouvé à foce li té pa coné
ça pou di.
Api pré midi, Compair Bouki passé
au ra cabanne Compair Lapin, rt ouâ lli apé manzé
gombo çaoui avé zambalaya.
—Eh ben! Compair Lapin; to va paré
pou à soâ!
—Oui, Compair Bouki; mo contan ouâ
toi pou di toi vini pran mouen; no va couri ansamme.
Solé coucé, Compair Lapin ouâ
Compair Bouki apé vini dan ti chantié. Ti sonite li
soté on so lite. Compair Bouki rivé côté
cabanne et li tendé Compair Lapin apé crié:
—Bon Djié Seigné, la
Viége Malie! sire, mo gagnien pou mouri!
Compair Bouki cogné apé la
pote kam! kam! Moman Compair Lapin vini ouver.
—Michié Bouki, mo pove gaçon
mané tro boucou gombo çaoui avé zambalaya; ça
donné li colik.
Compair Bouki zonglé com ça:
—Si Compair Lapin pa vini, tou zafair
gâté; fô mo méné li.
Li rentré dan cabanne et li trivé
Compair Lapin apé tordi on so lite.
—Compair Lapin, mo jà di toi
no pa capa fé bamboula si to pa vini. Si to oulé, mo
poté toi on mo do moké chimin.
—Non non! Compair Bouki, to va pacatape
avé mouen et soucouyé mouen tro boucou.
—Mo siré toi mo va couri pa
tou di lon.
—Eh ben! mo va sévé,
si to lessé mouen metté la bride on toi, pou pèché
toi couri to vite.
—Meté-li vite, Compair, et pi
no pati!
Compair Lapin ben zanzé so la bride
ki té fé avé bou la po cocodri.
—Compair Bouki, mo pa capa rété
on to do tan mo pa mété mo la sel.
—Mété-li vite, et pi
no couri!
Compair Lapin sanglé ben so la sel,
et pi pran so rakatchas avé so fouate.
—Ça to oulé fé
avé ça, Compair Lapin?
Cé pou chaché mouces avé
tons si yé vini pou mordi toi.
Compair Lapin monté dan so la sel
et pi yé parti. Tan yé rivé api pré moké
chimin, Compair Bouki troté ein ti brin. Compair Lapin fé
samblan crié:
—Aïe! aïe! Compair Bouki,
to proumi mouen pa fé ça.
La mison Mamzel là té on lot
côté bayou. Compair Bouki té gagnein pou poyé
Compair Lapin jika yé rivé côté pou là.
Tan yé rivé là, Compair Bouki olé rété.
Compair Lapin di li:
—Tan pri, mo compair, poté mouen
lot côté bayou là. Mo senti mié, mé
mo pa capa maché enco.
Kan yé rivé bouté pon
là, Compair Bouki di à Compair Lapin:
—Dessanne vite avan moune ouâ
nou zot.
—Non, mo compair, mo gagnein tro bon
choual pou couri on mo pié.
Compair Lapin dardé so rakatchas dan
côtes Compair Bouki, et li voyé so fouate on li: paô!
paô!
Pove Compair Bouki, ça fé li
si tan mal, li pi coné ça li té apé fé.
Li galopé drète divan li, et primié ki change
li coné, li té rendi côté la mison gro
zabitan là.
Compair Lapin soté on la garlie ouké
tou mamzels yé té apé tende li avé Compair
Bouki.
Compair Lapin di domestic yé:
—Couri vite frémé mo
vié choual dan kirie, et ben pran ga pa lessé li sapé.
Compair Bouki té gagné si tan
onte, li pa di ein parol.
Compair Lapin voyé charché
so viellon calabasse, et yé dancé ridodon jika minouite.
Pi yé bâfré gombo avé dou ri yé
vanté plin. Soupé fini, Compair Lapin voyé ein
domestic poté ein laciète gombo pou so vié choual.
Compair Bouki té cacé au ra
la pote kiri-là. Domestic li rivé, li gadé andan,
li pa ouâ Compair Bouki. Li ouvri la pote crak! Compair Bouki
soté diyor, kardap! et li galopé jika li rivé
côté Compair Tayot. Li conté Compair Tayot tou
so malor.
—Compair Tayot, fô to vini idé
mouen trapé Compair Lapin.
—Mo ben fâcé, Compair
Bouki; mo pa capa idé toi; mo fé zami avé Compair
Lapin.
Compair Bouki pran ein saelazan blan dan
so lo poce et li voyé li on la tabe guiling! guiling!
—Compair Tayot, tou ça pou toi,
si to trapé Compair Lapin.
—To mo miyor zami, Compair Bouki; to
couri posé; sire, mo méné toi Compair Lapin avan
solé livé.
Compair Tayot couri cacé dan zerbe
au ra pon bayou là ouké li koné Compair Lapin
gagné pou tourné vini.
Tan Compair Lapin soti dan bal, domestic
di li so choual sapé. Compair Lapin dressé so gran zoreil.
—Mo fé mié pran ga pou
mo la po mem!
Li pati mâché, mé so
jié apé cléré côté pon, li
tendé zerbe grouyé. Houp là! li pati galopé,
Compair Tayot darié li iabou! iabou! Tan compair Lapin ouâ
Compair Tayot sofé li tro, li grimpé dan tron alihoix.
Compair Zoâ ki té apé
couri bégué dan bayou vini passé, Compair Tayot
di:
—Tan pri, Compair Zoâ, quété
Compair Lapin jikà mo couri charché tizon di fé.
Compair Tayot parti galopé; Compair
Zoâ rété côté trou di boi. Compair
Lapin di Compair Zoâ:
—Mo compair, to boucou lémé
calimaçons?
—Quack! quack! cé ça
mo lémé!
—Eh ben! trou cila plin calimaçons.
—Quack quack! lessé mo ouâ
yé.
Li lévé so la tête, et
Compair Lapin voyé boi pouri dan so jié.
—Quack! quack! to borgné mo
jié, mo pu capa ouâ.
Compair Lapin soté dyior et li sapé.
Compair Tayot vini limé so di fé.
—Compair Tayot, mo sagrin di vou Compair
Lapin sapé.
Compair Tayot tan colair, li mordi la tché
Compair Zoâ li pati volé en lère et lessé
so la tché dan djole Compair Tayot.
Compair Tayot couri conté Compair
Boukiça ki rivé.
Compair Bouki zonglé ben. Li di Compair
Tayot:
—Fô no fé mêklé
pou trapé li.Dimin to voyé di li mo mouri; fô
li vini pou couri mo zanterman.
Landimin Compair Lapin tendé nouvel
Compair Bouki tan galopé soâ bamboula, li trapé
pirisie jikà li mouri. Li pati couri côté Compair
Bouki, et li ouâ to moune au ra la pote cabanne. Li passé
darié gardé dan finète, et li ouâ Compair
Bouki tandi on la tabe.
—Tzote sire Compair Bouki mouri? Moune
mouri touzou fé grimace et mo pa ouâ grimace en so figui.
Compair Bouki tandé ça, li
tisuite fé grimace. Compair Lapin di:
—Moune mouri pa capa fé grimace.
Li pati galopé. Compair Tayot zamé
trapé li.